Η κύστη στην ωοθήκη είναι ένας σάκος γεμάτος ρευστό ή ημίρευστο περιεχόμενο.

Παρά το γεγονός ότι η ανακάλυψη μιας κύστης στην ωοθήκη προκαλεί σημαντικό άγχος στη γυναίκα από τον φόβο μιας κακοήθειας, η συντριπτική πλειοψηφία των όγκων αυτών είναι καλοήθης.

Ο αριθμός των περιπτώσεων που διαγιγνώσκονται σήμερα κύστεις ωοθηκών έχει αυξηθεί εξαιτίας της ευρείας εφαρμογής των υπερήχων και της προσεκτικής γυναικολογικής εξέτασης.

Οι κύστεις στις ωοθήκες μπορεί να είναι είτε λειτουργικές, είτε νεοπλασματικές (καλοήθεις ή κακοήθεις).

Οι κύστεις των ωοθηκών μπορούν να αναπτυχθούν σε οποιαδήποτε ηλικία, από την νεογνική περίοδο μέχρι και μετά την εμμηνόπαυση. Οι περισσότερες κύστεις ωστόσο αναπτύσσονται κατά τη διάρκεια της εφηβείας, που αποτελεί μια περίοδο στη ζωή της γυναίκας με έντονη ορμονική ανάπτυξη. Η πλειοψηφία αυτών των κύστεων είναι λειτουργικές κύστεις που υποχωρούν μόνες τους χωρίς θεραπεία.

Ωστόσο όταν οι κύστεις είναι μεγάλες, επιμένουν για μήνες ή προκαλούν συμπτώματα, μπορεί να απαιτηθεί η χειρουργική αφαίρεσή τους, η οποία ενδέχεται να καταλήξει και στην αφαίρεση της αντίστοιχης ωοθήκης.

Ορισμένες μικρότερες κύστες δεν προκαλούν συμπτώματα. Μεγαλύτερες κύστες μπορεί να προκαλέσουν τα ακόλουθα συμπτώματα:

• Μια αλλαγή στην κανονική έμμηνο ρύση
• Πυελικό πόνο ή αμβλύ πόνο στην πλάτη
• Ένα αίσθημα πληρότητας (φούσκωμα) στο κάτω μέρος της κοιλιάς
• Πόνο κατά τη συνουσία
• Επώδυνες περιόδους

Μερικά παρατεταμένα συμπτώματα μπορεί να σχετίζονται με μια κατάσταση που ονομάζεται σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, μια ορμονική ανισορροπία που προκαλεί ακανόνιστες περιόδους και άλλα ορμονικά προβλήματα, συμπεριλαμβανομένης της παχυσαρκίας και της στειρότητας. Ένα ακόμη σύμπτωμα του συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών περιλαμβάνει την αυξημένη τριχοφυΐα σώματος.

Θεραπεία κύστεων ωοθηκών:

Συντηρητική

Για καλοήθεις κύστεις ωοθηκών που δεν προκαλούν συμπτώματα, ειδικά σε γυναίκες αναπαραγωγική ηλικίας, είναι δυνατή η συντηρητική αντιμετώπιση. Δηλαδή η παρακολούθηση της κύστης με τακτικό υπερηχογραφικό έλεγχο, ώστε να διαπιστωθεί αν παραμένει σταθερή ή αλλάζει η μορφολογία της.

Φαρμακευτική

Για τη μείωση του πόνου μπορεί να χρησιμοποιηθούν αντιφλεγμονώδη όπως η ιβουπροφαίνη ή για πιο ήπιο πόνο η παρακατεμόλη (Depon). Οι λειτουργικές κύστεις ωοθηκών που σχετίζονται με τις ορμονικές αλλαγές που συμβαίνουν κατά τον κύκλο της γυναίκας, μπορούν να αντιμετωπισθούν με ορμονοθεραπεία, όπως με τα από του στόματος αντισυλληπτικά χάπια.

Χειρουργική αντιμετώπιση

Μία στις 10 γυναίκες μπορεί να χρειαστεί να χειρουργηθεί για κύστη ωοθήκης κάποια στιγμή στη ζωή της. Χειρουργική αφαίρεση της κύστης (κυστεκτομή) ενδείκνυται όταν τα συμπτώματα που σχετίζονται με την κύστη δεν υποχωρούν με άλλες θεραπευτικές προσεγγίσεις, αν η κύστη μεγαλώνει και αν κριθεί απαραίτητη η βιοψία για την επιβεβαίωση του είδους της κύστης. Η χειρουργική αντιμετώπιση των κύστεων ωοθηκών γίνεται στην πλειονότητα των περιπτώσεων λαπαροσκοπικά.